In Antwerpen werd in maart-mei 2010 een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd in het kader van de heraanleg van de Scheldekaaien. In de zone Sint-Andries / Zuid leverde dit onderzoek alvast mooie resultaten op. Zo werd de zuidelijke flank van het Sint-Michielsbastion ontdekt, dat omstreeks 1608 gebouwd werd als één van de laatste onderdelen van de Spaanse omwalling. Ten zuiden van het bastion werd ook de 16de-eeuwse stadsmuur gelokaliseerd. Verrassend was de vondst van een collectieve begraving van ten minste vijf skeletten. De scheepswerven van Napoleon werden tijdens het archeologisch vooronderzoek niet aangesneden.

Het Sint-Michielsbastion vormde het zuidelijke sluitstuk van dit immense bouwwerk en dankt zijn naam aan de nabijgelegen Sint-Michielsabdij. Het doel was deze kwetsbare plek van de stad te versterken. Het bastion is verschillende keren hersteld en aangepast, maar onder het bewind van Napoleon vonden er grote veranderingen plaats. Napoleon installeerde namelijk een marinehaven op de terreinen van de Sint-Michielsabdij. Om deze haven te beschermen werd het Sint-Michielsbastion in eerste instantie voorzien van een batterij, maar in 1804 werd het bastion zélf versterkt en gewijzigd. De vrijgelegde zuidelijke zijde van het Sint-Michielsbastion bevestigt deze ingreep onder Napoleon: de flank is namelijk gerenoveerd en bekleed met blauwe steen.

Iets meer naar het zuiden is de 16de-eeuwse stadsmuur gelokaliseerd. Deze muur maakte, net als het Sint-Michielsbastion, deel uit van de Spaanse omwalling en verbond het bastion met de Kronenburgpoort (en later de citadel). Toen het bastion in 1804 versterkt werd onder Napoleon, liet hij deze stadsmuur slopen tot het maaiveld om ruimte te maken voor de dokken van de marinehaven. De oorspronkelijke functie als verdedigingsmuur ging verloren en de muur fungeerde als kaaimuur. Een opmerkelijk aspect dat tijdens het onderzoek aan het licht kwam, is dat deze muur nog altijd bezet is met de originele witte natuursteen en niet opnieuw bekleed werd door Napoleon. De stadsmuur heeft een dikte van 2,35 meter en bleef goed bewaard.

Het archeologische onderzoek bracht ook een verrassing aan het licht. In één van de proefsleuven is een collectieve begraving van ten minste vijf skeletten gevonden. In de nabijheid van deze skeletten zijn Laat-Karolingische (9de-10de eeuw) aardewerkscherven gevonden. Verder onderzoek is hier op zijn plaats.

Bron: Archeoweb Antwerpen