Na zeven maanden werden deze week de archeologische opgravingen in de Sint-Annakerk in Aldeneik (Maaseik) afgerond. Vlak voor het beëindigen van de werken werd onder de voormalige locatie van de toren van de 12de-eeuwse, Romaanse kerk de oven ontdekt waar de toenmalige klok gegoten werd. “Het gaat om een uiterst zeldzame en mooi bewaarde klokkenoven, die uniek is voor ons land,” aldus stadsarcheoloog Hubert Heymans. In de kerk zijn ook 51 skeletten opgegraven, een grafkelder uit de achtste eeuw en sarcofaag uit de tiende eeuw.
De archeologische opgravingen waren mogelijk omdat er werken in de kerk uitgevoerd werden. “We hebben extra archeologen ingezet om in deze belangrijke kerk de rijkdom van Aldeneik en Maaseik bekend te maken,” aldus burgemeester Creemers. Oorspronkelijk mochten de archeologen maar 40 cm diep graven, maar omdat ze na overleg de toelating kregen om 120 cm diep te graven, is de klokkenoven uiteindelijk aan het licht gekomen.
Archeologe Anja Neskens: “We hebben zeven maanden gespeurd in het verleden van deze kerk. Pas deze week vonden we de mooiste vondst. Deze klokkenoven uit de twaalfde eeuw is echt in bijzonder goede staat. Leem en brons zijn mooi afgetekend in rood en zwarte kleuren in de ondergrond. Ook de vuurkanalen zijn in goede staat. De oven werd aangelegd vlak onder de toren en een klok had 1.500 graden nodig om het brons te gieten. De klok werd onder te toren gegoten en manueel naar boven getild. Het was een zware klok waarmee dus niet gesjouwd werd. Waar de klok nu is, weten we niet. In Tongeren zijn klokkenovens ontdekt uit de elfde eeuw, maar deze zijn niet zo mooi bewaard gebleven als deze in Aldeneik.”
Wat met de vondst moet gebeuren is nog niet duidelijk. Hubert Heymans: “De oven kan onmogelijk opgegraven worden, omdat hij zou verpulveren.” Architect Erik Martens: “We zullen nagaan of we een ruimte kunnen maken in de grond waarbij deze vondst zichtbaar blijft van boven uit. Hoe we dit kunnen realiseren moet nog besproken worden, maar we doen ons best.”
Tijdens de opgravingen werden nog vele interessante vondsten gedaan die na bestudering van de resultaten meer zullen vertellen over de ingewikkelde bouwgeschiedenis van de kerk. Zo zijn er 51 skeletten, een grafkelder en een sarcofaag uit de achtste eeuw ontdekt die in de tiende eeuw herbruikt werd voor een babygraf. In totaal werden er vier baby’s begraven onder de vloertegels van de kerk. Anja Neskens: “De skeletten waren in de grond begraven. Latere vondsten van skeletten lagen in houten kisten. De skeletten lagen ook in verscheidene lagen. Een graf met gewelfd plafond hebben we dichtgelaten wegens de vele schimmels. Daarbij was het graf ook verstoord. Wie weet onderzoeken we dit ooit nog.”
