Romeinse offerplaats blootgelegd in Bergen op Zoom

Bij bouwwerkzaamheden in het centrum van de Nederlandse gemeente Bergen op Zoom zijn de afgelopen jaren verschillende archeologische vondsten uit de Romeinse tijd gedaan. De belangrijkste vondst is een zeldzame Romeinse offerplaats. De offergaven bestonden vooral uit een uniek type van kleine amfoortjes, waarmee wijn en olie werden uitgegoten op het altaar. Onderzoek van het aardewerk, onder meer door Wim De Clercq (Universiteit Gent), heeft uitgewezen dat een grote ‘groep’ van Romeins gebruiksaardewerk in of rond Bergen op Zoom werd gemaakt, en niet zoals lang gedacht, in Vlaanderen. De vondsten dateren uit de eerste drie eeuwen na Christus.

Van 2002 tot 2007 werden opgravingen gedaan in oudste deel van Bergen op Zoom. Alle vondsten zijn inmiddels onderzocht door het bedrijf Archeospecialisten, dat samenwerkt met de vakgroep Klassieke Archeologie van de Radboud Universiteit Nijmegen en Wim De Clercq, onderzoeker aan de UGent. De onderzoekers concludeerden dat er tijdens de Romeinse tijd een klein ven lag op de plek van de huidige Paradeplaats, waarschijnlijk in de buurt van een tempeltje. Schippers en handelslieden, die met wijn en olijfolie over de Schelde voeren, offerden er voorwerpen aan de goden voor een behouden tocht en goede zaken. De vondst van een offerplaats uit de Romeinse tijd onder de huidige binnenstad, speciaal bij of onder de kerk, is voor Nederland een zeldzaamheid. Vergelijkbaar is de kerk van Elst (Gelderland) waaronder tempelfunderingen zijn gevonden.

De Romeinse offerplaats heeft te maken met een transportroute over de Schelde. Bergen op Zoom speelde dus al in de Romeinse tijd een zekere rol in het handelsverkeer. Het heiligdom is na dat van Domburg en Colijnsplaat in Zeeland, het derde langs de Schelde in Nederland. Het bewijst hoe belangrijk deze rivier was in het Romeinse handelsverkeer. Ook de bewoningsgeschiedenis van Bergen op Zoom gaat dus terug tot de Romeinse tijd. Er is altijd gedacht dat de regio West-Brabant in de Romeinse tijd nauwelijks werd bewoond.

Het offer bestond destijds vooral uit kleine amfoortjes, waarmee op het altaar wijn en olie werden uitgegoten. Daarna werden ze waarschijnlijk ritueel kapot gebroken en in het ven gegooid. Ook zijn er kleine bronzen munten geofferd. Welke goden er vereerd werden, is niet bekend. De ‘Bergse’ kleine amfoortjes zijn miniaturen van grote Spaanse amforen. Ze zijn een unicum en werden nooit eerder gevonden. Onderzoek van het aardewerk heeft uitgewezen dat een grote ‘groep’ van Romeins gebruiksaardewerk in of rond Bergen op Zoom werd gemaakt, en niet zoals lang gedacht, in Vlaanderen. De Bergse aardewerkindustrie is dus bijna 2000 jaar oud en niet 750 jaar, zoals tot op heden werd gedacht.

Bron en foto: gemeente Bergen op Zoom

Share

4 reacties

  1. Frans Roeloffzen says:

    Op een andere site lees ik dat er onlangs ook tientallen Romeinse munten zijn aangetroffen.
    Ik ben heel benieuwd of er ook gevonden zijn met een zogenoemde Varus-klop?

  2. Bernard Van Daele says:

    Zijn er militaria tussen de depotvondsten ?

  3. Er zijn geen munten met een Varus klop gevonden en ook zijn er geen Romeinse militaria gevonden tijdens deze opgravingen.
    Ank van der Kallen
    Stichting In den Scherminckel
    http://www.scherminckel.nl

  4. a,p,vanmeer says:

    Komen bij Rom. offergaven ook ringen voor en waar, en klopt het dat offergaven soms bestaan uit één object bijv één schaal of één olielampje en verder niets?
    Groeten Aad van Meer

Reageer