Unieke Keltische muntschat ontdekt in Maastricht

In Maastricht (Nederlands-Limburg) is een unieke Keltische muntschat ontdekt uit de eerste eeuw voor Christus. De schatvondst telt in totaal 109 munten en bestaat uit 39 goudstukken toegeschreven aan de Eburonen en 70 zilveren zogenaamde ’regenboogschoteltjes’ afkomstig van stammen uit het Rijngebied. De vondst is de eerste Keltische goudschat van Nederlandse bodem en heeft grote cultuurhistorische betekenis. De muntenverzameling is dit weekend – onder zware bewaking – te bezichtigen in het Centre Ceramique in Maastricht.

De eerste munten zijn op een akker in de Maastrichtse wijk Amby ontdekt door een detectoramateur. Na melding aan de archeologische dienst van de gemeente heeft deze uitgebreid onderzoek verricht op het terrein in samenwerking met de VU Amsterdam en drie detectoramateurs. Een aantal munten bevond zich los verspreid in de grond van de akker. Daarna kwam op een grotere diepte een dichte concentratie munten te voorschijn; het betreft hier ongetwijfeld de oorspronkelijke locatie van de schat. Deze moet in recente tijd zijn geraakt bij het diepploegen. De muntschat is destijds begraven in een ca. 65 cm diepe kuil. De munten bevonden zich vermoedelijk in een buidel van leer of textiel. Opmerkelijk is dat in de directe omgeving van de schat geen sporen van bewoning zijn aangetroffen. De schat lijkt destijds begraven op een onbewoond terrein.

De munten dateren uit de tijd van de Romeinse invallen in dit gebied door Julius Caesar. De toenmalige bewoners van dit gebied verzetten zich hevig tegen Julius Caesars veroveringstochten. In hun strijd tegen de Romeinen zochten ze bondgenoten uit onder andere de Rijnzone. De muntschat kan een uitruil zijn geweest in dat bondgenootschap. In Julius Caesars boek De Bello Gallico wordt ook vermeld dat de Eburonen in 54/53 v.Chr. steun hebben ontvangen van Germaanse bondgenoten uit de Rijnzone. De goudschat is dus waarschijnlijk door een individu verborgen tijdens de hectische periode van Caesars strijdtocht.

De schatvondst uit Amby vormt in meerdere opzichten een uniek document voor de Nederlandse archeologie:

1. het is de eerste Keltische goudschat van Nederlandse bodem.
2. gezien de late datering van de muntschat – midden eerste eeuw v.Chr. – mag een verband worden gelegd met Caesars Gallische veroveringen en de vernietiging van de Eburonen.
3. de gemengde samenstelling van de muntschat wijst op contacten tussen Eburonen en Germaanse groepen in de Rijnzone.

De verzameling munten is schoongemaakt, gerestaureerd en geconserveerd. De gemeente Maastricht is eigenaar van 80 munten. De overige munten heeft de gemeente in bruikleen van verschillende detectoramateurs.

De muntenverzameling is op zaterdag 16 november (van 10.00 uur tot 15.00 uur) en zondag 17 november (van 13.00 uur tot 17.00 uur) onder zware bewaking te bezichtigen in Centre Ceramique in Maastricht. Er wordt nog onderzocht of en hoe de collectie in de toekomst permanent bezichtigd kan worden.

Lees meer: Achtergrondinformatie bij de muntschat van Maastricht- Amby (pdf)
Bron en foto’s: Gemeente Maastricht

Share

15 reacties

  1. Tijl says:

    Bedankt voor de tip. Heb het filmpje toegevoegd aan het artikel.

  2. Kristof Verelst says:

    De vele uiteenzettingen van Prof. Em. Thoen (UGent) indachtig, dat Caesar nooit voet op ‘Vlaamsche bodem’ heeft gezet, spreken bovenstaande beweringen 100% tegen.

    Wie lult er zodoende uit zijn nek?

    Ik kijk alvast uit naar de discussie die hieromtrent zal volgen…

  3. Jeroen Verhellen says:

    Ik heb een vraagje.vorig jaar tijdens een wandeling vond ik aan de kant van de weg een gouden muntje.Niet wetend wat het was legde ik het gewoon op een veilige plaats in huis.Nu zag ik net de reportage op één.Op de ene zijde staat een paardje en aan de andere kant een soort motiefje driebeen zoiets.Mijn vraag was waar ik terecht kan met het gouden muntje.

  4. Bart says:

    Beste Jeroen,

    dat klinkt als een eburonenstater. Het beste wat u kunt doen is eerst en vooral de vindplaats niet rondbazuinen, en uw vondst te melden (http://www.vioe.be/nl/index.cgi?s_id=4&id=187&basis=|4|35|187).

    U kan ook steeds terecht bij het Provinciaal Munt- en Penningkabinet in Tongeren of het Penningkabinet in de Koninklijke Bibliotheek in Brussel, of anders bij prof. Johan Van Heesch (johan.vanheesch@arts.kuleuven.be) of prof. Simone Scheers (simone.scheers@arts.kuleuven.be), die specialisten zijn op dit gebied.

  5. Catuvolcos says:

    Hallo Jeroen,

    Je kan ook eenvoudig vanuit je zetel je munt laten determineren op http://www.muntenbodemvondsten.nl aan de hand van goede afbeeldingen van voor- en keerzijde. Uiteraard hoef je de vindplaats niet te vermelden. Als moderator van de rubriek Keltische munten zal ik je graag verder helpen. Melden van je vondst aan bovenvernoemde personen of instellingen zou ik sowieso doen.

    mvg,

    Catuvolcos

  6. bart says:

    @iedereen
    zo zie je maar dat detectormensen niet altijd negatief hoeven bekeken te worden

    @Kristof Verelst
    wie was er een briljant student? jij niet zeker of sliep je tijdens de lessen?

  7. Kristof Verelst says:

    @bart: ooit geleerd wat de term ‘wetenschappelijk discussieren’ inhoudt? Persoonlijke aanvallen behoren mijns inziens hier niet toe :-)

  8. Wim T says:

    Hoe een mooie samenwerking tussen metaaldetectors en archeologen kan leiden tot een belangwekkende “schat”. Dat dit een mooi voorbeeld mag zijn naar de toekomst toe.

  9. Kristof says:

    Beste mensen,

    Hoe verheugd was ik niet toen ik het nieuws hoorde over de nieuw ontdekte geldschat! Mijn historisch hartje bonkte spontaan sneller van blijdschap. Aan de andere kant ben ik er niet van overtuigd dat deze vondst ons meer inzichten zal brengen omtrent levenswijze etc. van de volkeren in onze contreien van de 1e eeuw voor christus. dat er contacten bestonden tussen beide bevolkingsgroepen aan weerszijde van de Rijn was uiteraard al langer geweten – om maar een aspect te vernoemen. Hoe de schat ooit in de kuil beland is blijft vooralsnog onbekend en zal ook nooit opgehelderd raken. Als archeoloog/historicus is het uiteraard plezierig om hierrond tal van veronderstellingen en hypotheses te lanceren. de ware toedracht zal echter nooit aan het licht komen.

    Wat meneer Verelst betreft: ik vrees dat u – om het met uw eigen woorden te zeggen – zelf een beetje uit uw nek lult. het feit of Caesar himself zijn edele twee voeten in de Lage Landen gezet heeft zal eveneens nooit voldoende kunnen gestaafd worden. Enkel het feit dat de Romeinen hier geweest zijn is een vaststaand historisch feit. Evenals dat de strijd tussen de Eburonen en de andere stammen tegen de Romeinse indringers een historisch feit is. bovenstaande beweringen uit het artikel onderuit halen en als historisch incorrect te beschouwen op basis van uiteenzettingen van één bepaald persoon die beweert dat Caesar nooit hier geweest is getuigd van weinig kritisch en historisch besef.

    ik hoop dat u allen hier geen persoonlijke aanval in ziet maar louter een verderzetting van de ‘wetenschappelijke discussie’

  10. […] Keltische muntschat die in november vorig jaar in Maastricht werd opgegraven en geldt als een bewijs voor de […]

  11. Tijl says:

    Recent verscheen trouwens een publicatie over de Keltische goud- en zilverschat van Amby.

    ROYMANS, NICO & WIM DIJKMAN. De Keltische goud – en zilverschat van Amby, gemeente Maastricht. Utrecht, Matrijs, 2010. Richly illustrated. Hardbound. 72 pp. ISBN: 9789053454114.

    Het boek is onder meer te koop via Archaeobook.

  12. Yann Hollevoet says:

    Ook hier kan toch niet ontkend worden dat aan gans deze vondst en de omstandigheden waarin deze zijn gebeurd een geurtje hangt.

  13. Tijl says:

    De muntschat is vandaag geveild. Opbrengst: 44.000 euro.

Reageer