Begin 2009 startten de graafwerken van een vier kilometer lang traject voor een nieuwe Aquafinleiding tussen Hansbeke en Merendree. Deze graafwerken werden gecontroleerd door de Kale–Leie Archeologische Dienst (KLAD) en daarbij kwamen, langsheen de Voordestraat, vijf zones met archeologische sporen uit verschillende periodes aan het licht. De meest opmerkelijke vondst was een kuil met scherven van een finaalneolithische potbeker. Ook resten uit de Romeinse periode werden aangetroffen. Intergemeentelijk archeoloog David Vanhee geeft op maandag 23 november een lezing in Vosselare over de resultaten van het onderzoek.
Het onderzoek op deze sporen werd in februari 2009 uitgevoerd door de KLAD en het Ename Expertisecentrum, in samenspraak met de bouwheer Aquafin nv en de aannemer Van Lerberghe.
Op Zone I, gesitueerd op het tracé langs oostelijke zijde van de Voordestraat, werd de meest spectaculaire vondst van het onderzoek opgetekend. Daar kwam namelijk een ondiep bewaarde kuil tevoorschijn. Aan de oppervlakte waren twee grote schervenensembles, schijnbaar nog in verband maar gebroken, aanwezig. Bij het opgraven bleek het om twee passende groepen rand- en schouderscherven van een pot te gaan. Deze zogenaamde potbeker is vanaf 2 cm onder de rand tot net aan de buik versierd met nagelindrukken. Dit aardewerktype wordt meestal als gebruiksaardewerk (voor bereiding en bewaring van voedsel) binnen de bekerculturen gezien. Op basis van vorm en baksel wordt deze potbeker in het finaal-neolithicum (eventueel overgang naar vroege bronstijd) omstreeks 2500 – 2000 v.C. geplaatst. De vulling van de kuil werd volledig in bulk gelicht en naderhand gezeefd. Er kon een minieme fractie verbrand bot en wat houtskool gerecupereerd worden, waarop een 14C-datering is gebeurd. Deze gaf een datering tussen 2470 en 2270 v.C. wat de bovengaande stelling lijkt te bevestigen.
Hoe deze finaalneolithische kuil kan geduid worden is niet geheel duidelijk. Mogelijk maakt deze structuur deel uit van een grotere nederzetting, maar konden geen andere sporen ervan worden ontdekt door de beperkte breedte van het tracé en de vele recentere verstoringen. Anderzijds kan de finaalneolithische kuil eventueel geïnterpreteerd worden als grafcontext. Een aantal parallelle vondsten, al dan niet geïsoleerde kuilen met (bijna) volledige potten of andere speciale bijgiften, uit het finaal-neolithicum lijken op basis van vergelijkbare, maar beter bewaarde contexten als graf bestempeld te kunnen worden. Een dergelijke vondst is erg uniek voor de regio. Recent werden nog drie dergelijke kuilen te Sint-Denijs-Westrem aangetroffen. Bij deze graven zijn het echter klokbekers, en geen potbekers (gebruiksaardewerk), die in de vulling worden aangetroffen.
Wie meer te weten wenst te komen over de archeologische vondsten die gedaan werden op het Aquafintracé tussen Hansbeke en Merendree kan op maandag 23 november 2009 om 19u30 terecht in het Pastershoekske te Vosselare. Daar zal intergemeentelijk archeoloog van de KLAD, David Vanhee de vondsten toelichten.
Bron en foto’s: Kale–Leie Archeologische Dienst
